Thị trường bao bì thế giới đang bước vào giai đoạn điều chỉnh với những diễn biến trái chiều về chi phí vận tải, chính sách môi trường, công nghệ sản xuất và hoạt động tái cấu trúc của các tập đoàn lớn. Đối với doanh nghiệp Việt Nam, đây vừa là những yếu tố cần theo dõi để kiểm soát chi phí, vừa mở ra cơ hội nâng cao năng lực cạnh tranh trong chuỗi cung ứng quốc tế.
Trong tuần từ ngày 12–15/10/2026, năm thông tin đáng chú ý cho thấy ngành bao bì không chỉ chịu tác động từ giá nguyên liệu và logistics, mà còn đứng trước yêu cầu ngày càng cao về minh bạch vật liệu, khả năng tái chế và tích hợp dữ liệu sản phẩm.
1. Cước vận tải châu Á – Địa Trung Hải tăng 7%: Chi phí logistics tiếp tục biến động
Theo báo cáo Freightos công bố ngày 14/10, giá cước vận chuyển container từ châu Á đến Địa Trung Hải tăng 7% trong tuần, lên khoảng 3.800 USD cho mỗi container 40 feet (FEU). Trong khi đó, cước tuyến châu Á – Bắc Âu gần như không thay đổi và tuyến châu Á – Bờ Tây Mỹ giảm 2%.
Diễn biến này cho thấy thị trường vận tải biển chưa hình thành xu hướng giảm đồng đều. Những bất ổn an ninh liên quan đến khu vực Biển Đỏ, tình trạng ùn tắc tại một số cảng và chiến lược điều chỉnh công suất của các hãng tàu tiếp tục ảnh hưởng đến triển vọng cước vận chuyển.
Tác động đến thị trường Việt Nam
Đối với doanh nghiệp sản xuất bao bì xuất khẩu, biến động cước biển có thể ảnh hưởng đến tổng chi phí giao hàng, đặc biệt với các hợp đồng cung ứng cho thị trường châu Âu.
Các nhà sản xuất túi giấy, hộp giấy và bao bì phục vụ xuất khẩu cần chú ý:
- Cập nhật báo giá vận chuyển theo từng tuyến và thời điểm giao hàng.
- Xem xét điều khoản phân chia trách nhiệm vận chuyển trong hợp đồng.
- Chủ động kế hoạch sản xuất và giao hàng để hạn chế phát sinh chi phí.
Tuy nhiên, chỉ số Freightos phản ánh một số tuyến vận tải quốc tế, không đồng nghĩa cước xuất khẩu từ Việt Nam tăng với tỷ lệ tương ứng. Việc điều chỉnh giá thành cần dựa trên báo giá thực tế của từng lô hàng.
2. Quy định bao bì châu Âu thúc đẩy nhu cầu minh bạch vật liệu và trách nhiệm EPR
Ngày 14/10, Packaging Insights dẫn thông tin từ Lappa, đơn vị cung cấp dịch vụ tuân thủ quy định, cho biết số thương vụ dịch vụ liên quan đến trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất đối với bao bì (EPR) của doanh nghiệp này tăng khoảng 166% từ quý II sang quý III/2026.
Đây là kết quả kinh doanh riêng của Lappa, không phải tốc độ tăng trưởng chung của thị trường EPR châu Âu.
Thông tin xuất hiện trong bối cảnh Quy định về Bao bì và Chất thải bao bì của Liên minh châu Âu (PPWR) bắt đầu được áp dụng theo lộ trình từ ngày 12/8/2026. Doanh nghiệp kinh doanh xuyên biên giới phải quan tâm nhiều hơn đến thành phần, khối lượng bao bì và trách nhiệm tuân thủ tại từng thị trường.
Tác động đến thị trường Việt Nam
Với các doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng hàng xuất khẩu sang EU, yêu cầu cung cấp thông tin về bao bì có thể trở nên chi tiết hơn.
Nhà cung cấp bao bì nên chuẩn bị:
- Hồ sơ về loại giấy, định lượng giấy và thành phần vật liệu.
- Dữ liệu trọng lượng bao bì theo từng quy cách sản phẩm.
- Thông tin về lớp phủ, cán màng, mực in và khả năng tái chế.
- Chứng từ nguồn gốc nguyên liệu hoặc chứng nhận liên quan khi khách hàng yêu cầu.
Không phải mọi nhà sản xuất bao bì tại Việt Nam đều trực tiếp có nghĩa vụ đăng ký EPR tại EU. Trách nhiệm pháp lý phụ thuộc vào vai trò của doanh nghiệp, cách hàng hóa được đưa ra thị trường và quy định áp dụng tại quốc gia liên quan.
Dù vậy, năng lực cung cấp dữ liệu kỹ thuật đáng tin cậy đang trở thành một lợi thế cạnh tranh.
3. Bao bì sợi thực vật ngoài gỗ mở thêm hướng phát triển vật liệu bền vững
Ngày 12/10, Packaging Insights giới thiệu giải pháp bao bì sợi định hình của Z1ro, một doanh nghiệp công nghệ vật liệu tại Pháp.
Công nghệ sử dụng các nguồn sinh khối ngoài gỗ như phụ phẩm tre, phần lõi thân cây gai dầu và lá rụng để tạo khay, lớp lót và chi tiết bảo vệ sản phẩm.
Theo Z1ro, vật liệu đã được thử nghiệm xử lý trên thiết bị ép định hình công nghiệp tự động. Doanh nghiệp định hướng ứng dụng trong ngành mỹ phẩm, điện tử tiêu dùng và hộp quà cao cấp.
Tuy nhiên, khả năng thương mại hóa quy mô lớn, tính ổn định của nguyên liệu và hiệu quả kinh tế vẫn cần được đánh giá thêm.
Tác động đến thị trường Việt Nam
Việt Nam có tiềm năng nghiên cứu nguồn phụ phẩm nông nghiệp và thực vật để phát triển vật liệu bao bì mới. Đây là hướng đáng chú ý trong bối cảnh khách hàng quốc tế tìm kiếm giải pháp giảm sử dụng nhựa và đa dạng hóa nguyên liệu.
Đối với ngành bao bì giấy, cơ hội trước mắt có thể nằm ở khay định hình, lớp đệm chống va đập, hộp quà và bao bì trưng bày cao cấp.
Doanh nghiệp nên ưu tiên thử nghiệm khả năng bảo vệ sản phẩm, độ bền, khả năng in ấn, chi phí gia công và điều kiện tái chế thực tế trước khi đầu tư dây chuyền sản xuất.
Việc sử dụng nguyên liệu từ thực vật không tự động đồng nghĩa sản phẩm có tác động môi trường thấp hơn. Điều này còn phụ thuộc vào quy trình sản xuất và vòng đời vật liệu.
4. Công nghệ in mã 2D và tự động hóa tạo thêm giá trị cho bao bì
Trong bản tin ngày 13/10 về triển lãm PACK EXPO International 2026, Packaging Insights ghi nhận các nhà cung cấp công nghệ tập trung vào cải thiện hiệu suất sản xuất, tiết kiệm vật liệu và ứng dụng mã hai chiều (2D).
Đáng chú ý, Leibinger giới thiệu công nghệ 2DJet với thông số công bố đạt độ phân giải lên đến 300 dpi và tốc độ vận hành lên đến 120 mét/phút.
Xu hướng này gắn với sáng kiến GS1 Sunrise 2027, hướng tới khả năng đọc mã 2D theo tiêu chuẩn GS1 tại hệ thống thanh toán bán lẻ vào cuối năm 2027.
Tác động đến thị trường Việt Nam
Bao bì giấy đang có cơ hội đảm nhận thêm chức năng kết nối sản phẩm với thông tin số.
Doanh nghiệp in ấn và bao bì có thể phát triển giải pháp QR, GS1 Digital Link và mã truy xuất để hỗ trợ khách hàng về thông tin sản phẩm, hướng dẫn sử dụng, xác thực và quản lý lô hàng.
Tuy nhiên, mã QR thông thường không mặc nhiên đáp ứng yêu cầu quét tại điểm bán theo tiêu chuẩn GS1.
Khi ứng dụng trên túi giấy hoặc hộp giấy, cần kiểm tra độ tương phản, kích thước mã, vùng trống, độ biến dạng sau gia công và khả năng đọc trên giấy kraft, giấy phủ hoặc bề mặt có kết cấu.
Đầu tư vào kiểm soát chất lượng in và tích hợp dữ liệu có thể mang lại giá trị thực tế hơn so với chỉ tăng công suất thiết bị.
5. International Paper cân nhắc bán mảng bao bì EMEA: Thị trường tiếp tục tái cấu trúc
Ngày 15/10, Reuters đưa tin International Paper đang có các cuộc thảo luận ban đầu với những bên quan tâm đến hoạt động bao bì tại châu Âu, Trung Đông và châu Phi (EMEA).
Phương án bán doanh nghiệp được xem xét song song với kế hoạch tách mảng kinh doanh này thành một công ty độc lập đã được công bố trước đó.
Tại thời điểm đưa tin, chưa có giao dịch nào được xác nhận hoàn tất.
Tác động đến thị trường Việt Nam
Động thái của International Paper cho thấy cấu trúc sở hữu và chiến lược hoạt động của các tập đoàn bao bì lớn vẫn đang thay đổi.
Trong dài hạn, những thương vụ tái cấu trúc có thể dẫn đến điều chỉnh năng lực sản xuất, danh mục sản phẩm, mạng lưới cung ứng và chính sách cạnh tranh.
Đối với doanh nghiệp bao bì tại Việt Nam, cần theo dõi những thay đổi có thể ảnh hưởng đến nguồn cung giấy, mức độ cạnh tranh và cơ hội tham gia chuỗi cung ứng quốc tế.
Dù vậy, việc International Paper thảo luận bán mảng kinh doanh chưa đủ cơ sở để kết luận giá giấy sẽ giảm hoặc thị trường bao bì toàn cầu đang bước vào chu kỳ suy giảm mới.
Triển vọng: Doanh nghiệp bao bì Việt Nam cần chuẩn bị gì?
Năm diễn biến trong tháng 10/2026 cho thấy lợi thế cạnh tranh của ngành bao bì đang mở rộng ra ngoài yếu tố giá thành.
Khả năng kiểm soát chi phí, cung cấp dữ liệu vật liệu minh bạch, ứng dụng công nghệ và thích ứng với tiêu chuẩn quốc tế ngày càng quan trọng.
Ba vấn đề cần theo dõi trong thời gian tới:
- Chi phí vận tải và nguyên liệu: Đánh giá biến động theo tuyến xuất khẩu, nguồn giấy nhập khẩu và thời điểm ký hợp đồng.
- Tiêu chuẩn bao bì bền vững: Chủ động chuẩn hóa thông số vật liệu, dữ liệu trọng lượng, khả năng tái chế và các hồ sơ khách hàng yêu cầu.
- Công nghệ và nhu cầu thị trường: Theo dõi giải pháp vật liệu mới, in mã 2D, tự động hóa và những thay đổi trong chiến lược mua hàng của doanh nghiệp quốc tế.
Đối với thị trường Việt Nam, cơ hội không chỉ nằm ở việc cung cấp bao bì với chi phí cạnh tranh, mà còn ở khả năng đáp ứng ngày càng tốt hơn các yêu cầu về chất lượng, minh bạch và tính linh hoạt của khách hàng toàn cầu.
SquareBag tổng hợp và biên tập từ các nguồn quốc tế, cập nhật đến ngày 19/10/2026. Phần phân tích tác động đến Việt Nam là nhận định ngành dựa trên những thông tin được công bố.
Nguồn tham khảo
- Freightos – Cập nhật thị trường vận tải, 14/10/2026
- Packaging Insights – EPR và PPWR, 14/10/2026
- Packaging Insights – Công nghệ vật liệu Z1ro, 12/10/2026
- Packaging Insights – PACK EXPO 2026, 13/10/2026
- Reuters – International Paper, 15/10/2026
- Ủy ban châu Âu – Quy định PPWR
- GS1 – Mục tiêu mã vạch 2D năm 2027